
Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu (TÜBA), 31. Taraflar Konferansı (COP31) Başkanlığı’nın 2035 Küresel Uygulama Hedefleri doğrultusunda hazırladığı COP31 Eylem Gündemi Hedeflerine İlişkin Sentez Raporu ile iklim değişikliğiyle mücadeleye yönelik bilimsel politika önerilerini sundu. Çevre, enerji, şehircilik, sanayi, eğitim ve finans gibi kritik başlıkları ele alan rapor, ülkelerin 2035 hedeflerine ulaşması için uygulanabilir yol haritaları ve somut eylem önerileri içeriyor.
TÜBA Başkanı Şeker’den COP31 Vurgusu
TÜBA Başkanı Prof. Dr. Muzaffer Şeker, COP31’e ev sahipliği yapmanın Türkiye için tarihi bir sorumluluk olduğunu belirtti. Raporun, TÜBA’nın iklim değişikliği, enerji, gıda ve sürdürülebilir kalkınma alanlarındaki disiplinler arası çalışmalarının bir ürünü olduğunu ifade eden Prof. Şeker, iklim krizinin bilim, teknoloji ve uluslararası iş birliğiyle yönetilebileceğine dikkat çekti. Raporun, COP31 sürecinde karar vericiler için bilimsel bir referans niteliği taşıdığını vurgulayan Şeker, yapay zekânın iklim mücadelesinde önemli bir araç olabileceğini ancak etik ve insan odaklı geliştirilmesi gerektiğini kaydetti.
Raporun Odak Noktaları ve Enerji Dönüşümü
COP31 Başkanlığı’nın 2035 Küresel Uygulama Hedefleri’ne bilimsel dayanak sağlamak amacıyla hazırlanan rapor, temel sorunun teknoloji eksikliği değil, uygulamanın yavaşlığı ve finansman ile kurumsal kapasite desteği ihtiyacı olduğunu ortaya koyuyor. Rapor, elektrifikasyon, sıfır atık, metan azaltımı, iklime dirençli şehirler, döngüsel sanayi, iklim eğitimi ve iklim finansmanı gibi başlıkları inceliyor. Enerji dönüşümü konusunda, küresel nihai enerji tüketiminde elektriğin payının 2035’e kadar %35’e çıkarılmasının teknik ve ekonomik olarak mümkün olduğu belirtiliyor. Bu hedefe ulaşmak için yenilenebilir enerjinin payının artırılması, fosil yakıt kullanımının azaltılması ve enerji depolama yatırımlarının hızlandırılması gerektiği ifade ediliyor.
Atık Yönetimi, Şehircilik ve Sanayi Hedefleri
Atık yönetimi bağlamında rapor, dünyanın atıkları bertaraf etmek yerine kaynak kullanımını yeniden tasarlaması gerektiğini vurguluyor. Türkiye örneğinde geri kazanım yatırımlarının karbon emisyonlarını azalttığına işaret edilirken, asıl dönüşümün atık oluşumunu azaltan döngüsel ekonomi politikalarıyla mümkün olacağı belirtiliyor. Şehircilik bölümünde, binaların yüksek karbon emisyonu payına dikkat çekilerek enerji verimliliği yüksek yapıların yaygınlaştırılması ve iklim dirençli şehir planlamasının önemi vurgulanıyor. Sanayi sektörü için ise ham madde kullanımının azaltılması, geri dönüşümün artırılması ve döngüsel malzeme kullanım oranının 2035’e kadar %15’e çıkarılması hedefleniyor.

